Prawa kredytobiorcy przy odwróconym kredycie hipotecznym

jghjjZgodnie art. 12 ustawy o odwróconym kredycie hipotecznym, kredytobiorca może bez podania przyczyny odstąpić od umowy odwróconego kredytu hipotecznego w terminie 30 dni od dnia jej zawarcia. Termin do odstąpienia uważa się za zachowany, jeżeli kredytobiorca przed jego upływem złoży pod wskazany przez kredytodawcę adres lub nada  w placówce pocztowej wyznaczonego operatora oświadczenie o  odstąpieniu od umowy. Jest to termin dłuższy od tego, który obowiązuje w przypadku kredytu konsumenckiego, w odniesieniu do którego prawo odstąpienia od umowy można wykonać w  terminie 14 dni. Wprowadzenie stosunkowo długiego okresu na odstąpienie od umowy odwróconego kredytu hipotecznego wynika z tego – jak stwierdzano w uzasadnieniu projektu – że jest to usługa bankowa adresowana przede wszystkim do osób starszych, o ograniczonej zazwyczaj wiedzy ekonomicznej i  prawniczej, której celem jest zapewnienie możliwości wycofania się z zawartej umowy bez ponoszenia przez kredytobiorcę istotnych kosztów. Zwrotowi nie będą podlegać jedynie opłaty poniesione przez bank na rzecz organów administracji państwowej lub sądów i tylko w takiej części, w jakiej nie są zwracane przez te organy lub sądy bankowi w związku z wycofaniem wniosku o dokonanie określonej czynności urzędowej. Kredytobiorca będzie zobowiązany również do zwrotu bankowi wypłaconej kwoty odwróconego kredytu hipotecznego wraz z odsetkami, jeżeli wypłata nastąpiła przed upływem terminu do odstąpienia od umowy. W  takim przypadku
dniem spłaty odwróconego kredytu hipotecznego jest dzień złożenia dyspozycji przekazania bankowi środków pieniężnych w kwocie, o której mowa powyżej. Sama zaś umowa odwróconego kredytu hipotecznego może stanowić, że wypłata środków pieniężnych nastąpi po upływie terminu do odstąpienia od umowy. Tym niemniej decyzja o zawarciu umowy odwróconego kredytu hipotecznego nie powinna być pochopna, ale starannie przeanalizowana. Wskazane jest aby osoby, które zamierzają skorzystać z takiej możliwości zwróciły się o pomoc, czy do członków rodziny, czy osób znajomych lub też skorzystały z porady profesjonalnego doradcy finansowego i prawnego. Poprzez złożenie jednego podpisu decydować się będzie bowiem niejednokrotnie o losie dorobku całego życia. Dlatego trzeba dołożyć jak najwięcej staranności, aby umowa odpowiadała potrzebom danej osoby.
Zgodnie ze starym powiedzeniem krawieckim, że przed pokrojeniem materiału lepiej dziesięć razy go zmierzyć. Dłuższy niż powszechnie stosowany termin na odstąpienie od umowy, to swoista pomoc ustawodawcy wobec potencjalnych kredytobiorców. Zgodnie z art. 13 ustawy o odwróconym kredycie hipotecznym kredytobiorca ma prawo w każdym czasie do spłaty całkowitej kwoty lub jej części – i w takim przypadku bank nie pobiera prowizji. Co więcej, kredytobiorca nie ma obowiązku wcześniejszego informowania o takim zamiarze banku. Ustawa stanowi bowiem, że bank nie może uzależnić spłaty całkowitej kwoty do zapłaty lub jej części od uprzedniego poinformowania go o  tym przez kredytobiorcę. Sama zaś spłata części całkowitej kwoty do zapłaty nie wstrzymuje wypłaty rat niewykorzystanej kwoty odwróconego kredytu hipotecznego chyba, że strony postanowiły inaczej. W przypadku natomiast spłaty całkowitej kwoty do zapłaty, bank jest zobowiązany do potwierdzenia rozliczenia umowy odwróconego kredytu hipotecznego w terminie 14 dni od dnia dokonania tej spłaty. Kredytobiorca może wypowiedzieć umowę odwróconego kredytu hipotecznego w każdym czasie, z zachowaniem 30-dniowego terminu. Jest on analogiczny do terminu, jaki obowiązuje przy wypowiedzeniu umowy kredytu, w którym termin spłaty jest dłuższy niż rok (art. 75a ust. 2 Prawa bankowego). Jeżeli bank nie dochowa przedumownego obowiązku informacyjnego o  ofercie odwróconego kredytu hipotecznego albo sporządzi umowę odwróconego kredytu hipotecznego z naruszeniem wymogów określonych w ustawie projektu, kredytobiorca, po złożeniu bankowi pisemnego oświadczenia, będzie mógł żądać od banku zapłaty  dziesiątej części odsetek i innych kosztów należnych od wypłaconej części odwróconego kredytu hipotecznego albo wypowiedzieć umowę i spłacić całkowitą kwotę odwróconego kredytu hipotecznego bez dziesiątej części odsetek i  innych kosztów. Wprowadzenie proporcjonalnej formuły obniżenia odsetek i  innych kosztów o  dziesiątą część wynika ze specyfiki odwróconego kredytu hipotecznego, który będzie mógł być udostępniany w formie wypłat ratalnych, ale również w formie wypłaty jednorazowej.

Źródło : Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich Warszawa 2014
http://www.rpo.gov.pl/pl/content/odwr%C3%B3cona-hipoteka